10mm Schootlijn - Breeksterkte test

Otto Tromm |

Schootlijn van 10 mm klinkt misschien als een alledaags touw — maar wat er tijdens de breeksterkte­tests gebeurde, was alles behalve gewoon.

Voordat het touw brak, maakte het een reeks tikjes die je aan een snaarinstrument doen denken. Wat betekent dat precies, en wat zegt dat over de werkelijke breeksterkte?

De gemiddelde breeksterkte van de Schootlijn 10 mm (spun polyester) bedraagt 12,12 kN (1.236 kg), gemeten over 5 trekproeven op een universele trekbank.

Bekijk dit touw op prorope.com

Schootlijn wit met blauw merkdraad met een polyester gesponnen mantel

Wat is dit voor een touw?

De Schootlijn 10 mm is gemaakt van spun polyester — gesponnen polyestervezels die een enigszins ruwe, zachte structuur geven aan het touw. Dit onderscheidt het van glad gevlochten polyester (filament polyester): spun polyester heeft een matte uitstraling en voelt iets zachter aan in de hand.

Polyester als materiaal heeft een lage wateropname (circa 1%) en behoudt meer dan 95% van zijn droge breeksterkte wanneer het nat is.

Het is UV-bestendig, slijtvast en kruipt niet onder normale belastingen. Dit maakt het geschikt voor toepassingen waarbij het touw regelmatig aan weer en wind blootstaat.

Typische toepassingen voor schootlijn van dit formaat zijn zeilen, vlaggenlijnen, tuigage, kadewerk en lichte hijstoepassingen.
Het 10 mm formaat wordt doorgaans gekozen wanneer een comfortabele grip belangrijk is naast voldoende trekkracht.

Testmethode

De trekproeven zijn uitgevoerd op een universele trekbank met touwspecifieke klemmen, geschikt voor het meten van touw zonder dat het touw gesplits hoeft te worden.

De testsnelheid bedroeg 20 mm/s. Er zijn 5 herhalingen uitgevoerd.

Er is geen voorspanning aangebracht vóór de test; de slack werd handmatig verwijderd.

De resultaten zijn geregistreerd als de maximale kracht op het moment van breuk.

Hiermee volgen we de richtlijnen van de ISO 2307:2019 norm

Testresultaten

De gemiddelde breeksterkte over 5 trekproeven bedraagt 12,12 kN (1.236 kg). De hoogste gemeten waarde was 12,43 kN, de laagste 11,91 kN.

De spreiding tussen hoogste en laagste meting is 0,52 kN — een relatief smalle bandbreedte die wijst op consistente productkwaliteit.

Opvallend tijdens de tests was het geluid dat het touw produceerde vóór de definitieve breuk. Voordat het touw volledig bezweek, waren er meerdere kleine, onzichtbare breukjes hoorbaar — een tikkend geluid, vergelijkbaar met het aanslaan van snaren.

Bij test 2 werden deze knakjes gemeten op 10,08 kN, 10,9 kN, 11,12 kN en 11,72 kN, terwijl de uiteindelijke breuk pas plaatsvond bij een hogere kracht.

Dit is een significant gegeven. Bij geslagen touw bereikt het touw doorgaans de maximale kracht bij de eerste hoorbare vezelbreuk.

 Bij deze spun polyester schootlijn is dat niet het geval: de afzonderlijke vezels falen progressief, maar het touw als geheel draagt de last verder op totdat alle vezels gecumuleerd bezwijken.

Hetzelfde patroon werd eerder waargenomen bij de 6 mm en 8 mm versies van dit touw.

Dit is een constructie-specifiek gedrag van spun polyester dat relevant is voor het interpreteren van geluiden tijdens belasting in de praktijk.

Vergelijking met andere touwen van 10 mm

Ter referentie: andere 10 mm touwen die eerder op dezelfde trekbank zijn getest, laten de volgende resultaten zien:

  • Composiet mix (10 mm): 17,37 kN
  • Polypropyleen (10 mm): 16,19 kN
  • Spun polyester schootlijn (10 mm): 12,12 kN

De spun polyester schootlijn scoort in dit vergelijkingsoverzicht het laagst qua breeksterkte. Het composiet touw is circa 43% sterker, het polypropyleen touw circa 34% sterker.

Dit is een relevante overweging wanneer breeksterkte de primaire eis is.

Dat gezegd hebbende: polypropyleen heeft een significant lagere UV-bestendigheid en degradeert bij langdurige buitenblootstelling aanzienlijk sneller dan polyester.

Het composiet touw is doorgaans zwaarder en stijver.

Voor toepassingen waarbij gewicht, een fijne, goede grip en weersbestendigheid belangrijker zijn dan absolute trekkracht, blijft polyester een relevante keuze.

Wanneer is dit touw het beste geschikt?

De Schootlijn 10 mm spun polyester is het beste voor toepassingen waarbij een combinatie van voldoende trekkracht, UV-bestendigheid en comfortabele hanteerbaarheid gevraagd wordt.

Concreet:

  • Schoten en vallen op recreatieve zeiljachten — de rekige eigenschappen van polyester (10–15% rek bij breuk) bieden enige schokabsorptie; de ruwe textuur geeft grip.
  • Vlaggenlijnen en tuigage — UV-bestendig en stabiel bij langdurige buitenblootstelling.
  • Kadewerk en afmeren — behoudt meer dan 95% breeksterkte in natte toestand; geen sterkteverlies door regen of zeewater.
  • Lichte hijstoepassingen — bij een WLL berekend met een veiligheidsfactor van 5:1 correspondeert 12,12 kN met een werkbelasting van circa 2,42 kN (247 kg).

Beperkingen

De Schootlijn 10 mm spun polyester is niet geschikt voor alle toepassingen. Houd rekening met het volgende:

  • Hoge breeksterkte vereist: Met een gemiddelde van 12,12 kN scoort dit touw lager dan composiet (17,37 kN) of polypropyleen (16,19 kN) van dezelfde diameter. Voor toepassingen waarbij elke kN telt, zijn deze alternatieven sterker.
  • Minimale rek vereist: Polyester heeft 10–15% rek bij breuk. Voor toepassingen waar nagenoeg geen elongatie acceptabel is (zoals in sommige hijssystemen of precisie-tuigage), is HMPE een betere keuze.
  • Progressieve vezelbreuk: Zoals beschreven in de testresultaten, geeft dit touw geen eenduidig hoorbaar signaalpunt bij het naderen van de breeksterkte. Hoorbare tikjes zijn geen betrouwbare indicator dat de maximale kracht bereikt is.

Alternatieven

Afhankelijk van de toepassing zijn er alternatieven die beter kunnen passen:

Conclusie

De Schootlijn 10 mm spun polyester is het beste geschikt voor recreatieve zeil- en tuigtoepassingen waarbij UV-bestendigheid, natte sterkte en comfortabele hanteerbaarheid belangrijker zijn dan absolute breeksterkte.

Met een gemiddelde breeksterkte van 12,12 kN (1.236 kg) over 5 trekproeven biedt het touw een consistente en voorspelbare prestatie — maar wie hogere trekkrachten nodig heeft, kijkt beter naar HMPE of composiet alternatieven.

Het progressieve breukgedrag — met hoorbare tikjes ruim vóór de definitieve breuk — is een bijzonder kenmerk van spun polyester dat in de praktijk niet verward moet worden met een breuksignaal.

Bekijk dit touw hier

Deze test is uitgevoerd door Otto Tromm, die nu exact weet hoe een touw klinkt vlak voordat het het opgeeft — en dat het, net als een goede bassist, pas stopt als de laatste snaar het begeeft.

De testdata zijn verzameld door Prorope. Deze tekst is op basis van die data gegenereerd met AI en gecontroleerd op feitelijke juistheid. Lees hoe wij testen en publiceren →