12 mm Schootlijn — Breeksterkte test

Otto Tromm |

Introductie

Een schootlijn van 12 mm klinkt als een alledaags touw — gebruikt voor zeilen, vlaggen, en lichte toepassingen op het water. Maar wat gebeurt er als je zo'n touw tot het uiterste belast? De testresultaten verrasten ons meer dan verwacht, en het geluid bij breuk liet niemand onverschillig.

Wat is de breeksterkte van de Schootlijn 12 mm in gespun polyester? In onze tests brak dit touw gemiddeld bij 17,21 kN (1.755 kg), gebaseerd op 5 trekkrachtmetingen.

Bekijk dit touw op prorope.com

schootlijn met gesponnen polyester mantel 6 mm

Wat is dit voor een touw?

De Schootlijn 12 mm is gemaakt van gespun polyester. Gespun polyester verschilt van filament polyester: de vezels zijn kort en gestapeld (gesponnen), wat het touw een zachter, textieler karakter geeft. Dit maakt het aangenaam in de hand en geschikt voor toepassingen waarbij regelmatig aan het touw wordt getrokken of gewerkt.

Polyester als basismateriaal heeft een lage wateropname van circa 1% en behoudt meer dan 95% van zijn droge breeksterkte in natte toestand. Het is UV-bestendig en bestand tegen de meeste gangbare chemicaliën. Vergeleken met nylon (polyamide) is de rekking aanzienlijk lager — polyester breekt bij 10–15% verlenging, nylon pas bij 20–35%.

Typische toepassingen zijn schoten en vallen op recreatieve zeiljachten, vlaggenlijnen, lichte takels, en algemene scheepvaartlijnen. Dit touw is niet bedoeld voor zware hijstoepassingen of situaties waarbij een minimale rek vereist is.

Testmethode

De tests zijn uitgevoerd op een universele trekkrachtmachine met touwspecifieke klemmen, geschikt voor het meten van touw zonder splitsingen of lussen. De testsnelheid bedroeg 20 mm/s, conform gangbare praktijk volgens ISO 2307:2019.

 Er zijn 5 afzonderlijke metingen uitgevoerd op het product in droge toestand, zonder voorspanning.

Bij test 2 en test 5 brak het touw in de beugels in plaats van vrij in de touwlengte. Dit is een bekende testbevinding: breuk in de klemzone treedt op wanneer de klemdruk een lokale verzwakking veroorzaakt.

De gemeten waarden bij die twee tests lagen lager dan de overige drie, wat de spreiding in de resultaten gedeeltelijk verklaart. V

oor de gemiddelde breeksterkte zijn alle 5 meetwaarden meegenomen.

Resultaten

De gemiddelde breeksterkte van de Schootlijn 12 mm gespun polyester bedraagt 17,21 kN (1.755 kg). De hoogste gemeten waarde was 18,02 kN, de laagste 16,43 kN, gebaseerd op 5 tests.

Opvallend tijdens de tests: voordat het definitieve breukpunt bereikt werd, waren er 2 à 3 zwaardere interne breuken hoorbaar dan bij dunner touw van 10 mm. Het kenmerkende tikkende geluid dat bij dunnere diameters gebruikelijk is, ontbrak volledig.

De breuk zelf ging gepaard met een zeer harde knal — aanzienlijk luider dan bij kleinere diameters. Dit wijst op een hogere opgeslagen energie in het touw op het moment van bezwijken, wat consistent is met de grotere dwarsdoorsnede en het hogere breekpunt.

De spreiding tussen laagste en hoogste waarde bedraagt 1,59 kN. Een deel daarvan is toe te schrijven aan de twee breuken in de beugels (tests 2 en 5), die gemiddeld iets lager uitvielen.

De drie vrije breuken lagen dichter bij de 18 kN.

Vergelijking met vergelijkbare touwen op 12 mm

Om de gemeten breeksterkte van 17,21 kN in perspectief te plaatsen, vergelijken we dit touw met andere 12 mm touwen die we eerder hebben getest:

  • Polypropyleen 12 mm: 23,54 kN
  • Spun polyester 12 mm (dit touw): 9,69 kNlet op: dit is een eerder gepubliceerd vergelijkingspunt; de actuele testgemiddelde voor dit product bedraagt 17,21 kN

Polypropyleen scoort op brute breeksterkte hoger dan gespun polyester bij dezelfde diameter. Dat verschil — 23,54 kN versus 17,21 kN — bedraagt ruim 37%. Echter: polypropyleen heeft een significant lagere UV-bestendigheid en veroudert sneller bij buitengebruik.

Voor langdurige buitentoepassingen weegt de betere weerbestendigheid van polyester op tegen het lagere breekpunt.

Wanneer gebruik je dit touw?

De Schootlijn 12 mm gesponnen polyester is het beste voor toepassingen waarbij een soepel, handzaam touw nodig is dat regelmatig nat wordt en toch zijn sterkte behoudt.

Concreet:

  • Zeiljachten (recreatief): schoten, vallen en trimmers op boten tot circa 8–10 meter. Een WLL van circa 1.720 kg (bij veiligheidsfactor 1:1 op breeksterkte) biedt ruim voldoende marge voor krachten op schoten bij windkracht 6–7.
  • Vlaggenlijnen: het touw is UV-bestendig en handelt goed bij natte omstandigheden. De dikte van 12 mm geeft een aangenaam gevoel bij handmatig hijsen.
  • Lichte takels en hijssystemen (niet-veiligheidsklasse): bij een veiligheidsfactor van 5:1 bedraagt de WLL circa 344 kg (3,44 kN). Uitsluitend geschikt voor niet-gecertificeerde, lichte tilsystemen.
  • Afmeertouwen op kleine vaartuigen: polyester absorbeert weinig water en behoudt >95% van zijn sterkte in natte toestand — geschikt voor vast gebruik aan de steiger.

Beperkingen

Dit touw is niet geschikt voor de volgende toepassingen:

  • Gecertificeerde hijstoepassingen: over het algemeen wordt er geen gecertificeerde MBL afgegeven voor dit touw. Gebruik voor hijswerkzaamheden waarvoor een EN-norm of keuringsrapport vereist is, uitsluitend gecertificeerd touw.
  • Toepassingen waarbij minimale rek vereist is: gespun polyester heeft een rekking van 10–15% bij breuk. Voor toepassingen waarbij vrijwel geen rek toelaatbaar is — zoals statische spankabels of lijngeleidingen — is HMPE (Dyneema) de juiste keuze, met een rekking van minder dan 4%.
  • Langdurige statische belasting bij hoge temperaturen: polyester creept niet noemenswaardig onder normale omstandigheden, maar bij aanhoudende hoge temperaturen (boven 80°C) neemt de sterkte af.
  • Schokbelasting bij zware toepassingen: hoewel polyester enige elasticiteit heeft, is nylon (polyamide) met 20–35% rekking bij breuk aanzienlijk beter geschikt voor toepassingen met hevige schokbelasting, zoals sleeplijnen of ankerlijnen bij stormweer.
  • Snijbestendige omgevingen: gesponnen polyester heeft geen bijzondere snij- of schuurbestendigheid. Bij scherpe kanten of intensieve schuurbewegingen versleten buitenste vezels sneller dan bij gevlochten constructies.

Alternatieven

Als de Schootlijn 12 mm gespun polyester niet de juiste keuze is voor jouw toepassing, zijn dit de meest relevante alternatieven:

Conclusie

De Schootlijn 12 mm gespun polyester is het meest geschikt voor recreatieve zeil- en scheepvaarttoepassingen waarbij een soepel, handzaam touw vereist is dat natte omstandigheden aankan zonder significant sterkteverlies — met een gemeten gemiddelde breeksterkte van 17,21 kN (1.755 kg).

De harde knal bij breuk en de interne breuken voorafgaand aan het bezwijken bevestigen dat dit touw bij hogere belastingen duidelijke signalen geeft — wat in de praktijk een nuttige waarschuwing kan zijn.

Bekijk dit touw hier

Deze test is uitgevoerd door Otto Tromm, die na de vijfde harde knal besloot dat gehoorbescherming bij touwtesten geen overbodige luxe is.

De testdata zijn verzameld door Prorope. Deze tekst is op basis van die data gegenereerd met AI en gecontroleerd op feitelijke juistheid. Lees hoe wij testen en publiceren →